De avondlichtjes
Het was bijna kerst. Het dorpje lag onder een zachte deken sneeuw. Overal knipperden lichtjes. Fons, een klein elfje met een rood mutsje en lange oren, hield van die lichtjes. Hij hield van hun warme glans. Hij hield van hun dans. Hij kon uren staan kijken naar lampjes aan ramen en kaarsjes in bomen.
Fons woonde achter een oude klok, diep in het huis van de familie Van Loon. Elke avond sloop hij naar buiten om langs het trottoir te lopen. Het trottoir was wit en knisperde onder zijn kleine laarsjes. Sneeuwkristallen glinsterden als sterren op het pad. "O, hoe ik die lichtjes fijn vind," fluisterde Fons tegen zichzelf. Zijn ogen glommen net zo helder als de lichtjes.
Vandaag had Fons een plan. Hij had een klein briefje gemaakt. Op dat briefje stond een vrolijk rijmpje:
"Onder de tafel, stil en klein,
een wens voor wie hier lacht en ziet,
zij die delen, liefde zijn."
Fons moest het briefje onder de grote eiken tafel in de woonkamer plakken. Dat was zijn missie. Hij wilde dat de familie Van Loon het zou vinden en samen een wens zou doen. Hij pakte zijn plakband en vond het briefje in zijn jaszak. Zijn hartje klopte snel van plezier.
Maar eerst liep hij langs het straatje. De lichtjes van de huizen leken hem te roepen. "Kom spelen!" flitsten ze. Fons had altijd plagerige ideeën. Hij duwde hier en daar een paar lichtjes een beetje scheef, zodat ze een vrolijk vogellied schenen te maken als je langsliep. Een luchtige wind maakte zijn mutsje wapperend. Hij lachte zachtjes. Dat kleine ondeugende lachen klonk als belletjes in de nacht.
Het trottoir was glad. Fons gleed bijna uit. "Oeps!" riep hij, maar hij ving zich op met zijn hand aan een bankje. Een klein vochtig spoorje zat aan zijn laars. De sneeuw glom. Voor het huis van de familie Van Loon hield hij stil. Binnen brandde het haardvuur warm en gooide gouden licht over het raam. Fons voelde zich net een straaltje zon op een koude dag.
De plannetjes en het koekjesfeest
Fons klopte zachtjes op het raam met zijn vingertopje. Binnen zag hij Eva en Bram, twee kinderen van vijf en acht, die kerstversieringen aan het maken waren. Ze lachten en zongen. "Wie is daar?" vroeg Eva. Ze liep naar de deur en trok die open. De koude lucht woelde haar haren. "Oh, kijk!" zei ze blij toen ze Fons zag. "Een klein elfje!" Bram hield een bak met koekjes vast. De geur van chocolade waaide naar buiten.
Fons voelde zich betrapt, maar niet bang. Hij stapte naar binnen. "Ik moet een briefje onder de tafel plakken," fluisterde hij. "Mag ik even?" Eva knikte enthousiast. "Kom binnen, kom binnen!" Bram gaf hem een warm kopje chocolademelk in een piepklein kopje. "Voor jou," zei Bram.
Fons zette zijn kleine voetjes op de korrelige vloer. Zijn ogen zochten de eiken tafel. Hij kroop onder de tafel, met zijn mutsje dat bijna vast kwam te zitten aan de tafelrand. Onder de tafel was het donker, maar er brandde een klein lichtje van een kerstster aan de zijkant. Fons hield van dat licht. Het leek op een mini-lantaarn.
Net toen hij het briefje met zijn plakband wilde vastplakken, gebeurde iets onverwachts. Eva struikelde over een kleed en liet de bak met koekjes vallen. "O nee!" riep ze. Koekjes rolden over de vloer en vielen met zachte plofjes naast de tafel. Een paar stukjes chocolade belandden op de grond. De warme melk klotste bijna over in Bram zijn mok. Fons hoorde een schopje van verdriet in Eva's stem.
Fons keek omhoog. Zijn missie leek stil te vallen. Hij voelde het briefje in zijn hand knikken van teleurstelling. Maar toen zag hij iets moois: Eva keek verdrietig, Bram keek bezorgd, en hun moeder zette snel handen in beweging. "We ruimen het samen op," zei ze zacht. Dat woord klonk als muziek in Fons' oor. Samen. Dát woord maakte hem vrolijk.
Hij kroop onder de tafel vandaan. "Zeg, zullen we helpen?" vroeg hij met zijn kleine stem. Eva en Bram knikten. Ze bogen zich over de koekjes en begonnen samen te rapen. Ze lachten zelfs om een koekje dat op Bram zijn neus terechtkwam. Fons hielp de kleine kruimeltjes opvegen met een veeg van zijn muts. De warme chocoladegeur vulde de kamer opnieuw. Het chaosje werd een klein feestje.
Plotseling legde Eva haar hand op haar buik. "Willen we een koekje?" vroeg ze. Iedereen knikte. De moeder zette warme melk met een extra scheutje kaneel en twee nieuwe borden koekjes. Ze zette ook een klein bordje voor Fons. "Voor onze elf," zei ze. Fons nam een hap en de smaak maakte zijn ogen groot. Zoet en knapperig. Zijn missie was even vergeten. Het koekjesfeest had hem betoverd.
Maar toen herinnerde Bram zich het briefje. "Het briefje!" zei hij. "Je wilde het onder de tafel plakken!" Fons glimlachte. Zijn hartje sprong. Samen besloten ze dat eerst het koekjesfeest moest zijn en daarna zouden ze samen de missie afmaken. Dat voelde als een goed plan. Ze zongen een vrolijk kerstliedje terwijl ze aten. De kamer vulde zich met warmte en licht. Fons hield van het licht. Hij hield van de lach. Hij hield van het samen.
Het briefje en de schone kamer
Na het koekjesfeest bood iedereen aan om te helpen met schoonmaken. Fons voelde zich ineens extra sterk. Hij kroop heel stil onder de tafel en plakte zijn briefje tegen een poot van de tafel. Het zat vast. "Klaar!" fluisterde hij trots. Hij trok zich terug en kwam omhoog met zijn handen vol glans. Eva knikte blij. Bram gaf hem een klein schouderklopje.
De familie werkte samen. Ze veegden kruimels, droogden vlekken met zachte doeken en zetten de kopjes netjes op het aanrecht. Fons hielp met kleine klusjes: hij vond verloren knopen, hij blies stof van de boekenkast, hij zette een rijtje speelgoed op zijn plankje. Alles voelde warm en vriendelijk. Het huisje werd steeds netter, als een zachte deken die weer goed werd getrokken.
Fons keek naar de lichtjes boven de haard. Ze schenen nog mooier nu de kamer zo netjes was. "Samen opruimen is fijn," zei de moeder. "Samen delen is fijn," voegde Eva eraan toe. Fons voelde precies hetzelfde. Zijn kleine handen waren een beetje plakkerig van chocolade, maar zijn hart was schoon van geluk.
Later, toen alles blinkend en netjes was, renden Eva en Bram naar de eettafel. "Ga eens kijken!" riep Bram. De familie keek onder de tafel en vond het kleine briefje. Ze lazen het rijmpje en hun gezichten lichtten op. Ze legden hun handen samen boven het briefje en deden een wens. "We wensen veel licht, veel liefde, en dat we altijd delen," zei Eva.
Fons stond stil en keek toe. Zijn buik kriebelde van trots. Hij had zijn taak gedaan. Maar er was iets extra's. De kinderen vroegen of Fons bij hen wilde blijven die nacht. "Blijf je bij ons?" fluisterde Eva. Fons keek naar het warme haardvuur, de schone kamer en de zachte kussen op de bank. Hij voelde zich thuis. "Ja," zei hij zacht. Hij had soms zin in een klein avontuur, maar hij hield ook van momenten als deze.
De nacht viel. Buiten vielen de laatste sneeuwvlokjes als kleine veren. Binnen stonden de lichtjes te glanzen. Iedereen nam nog een laatste slok warme melk, en Fons kreeg een klein dekentje om zijn schouders. Ze praatten over wie morgen de kerstboom zou versieren en welke liedjes ze zouden zingen. Samen maakten ze plannen.
Voordat ze gingen slapen, liep Fons nog één keer naar het raam. Hij keek naar het trottoir waar hij eerder was geslipt. De straatlantaarns spraken in zachte tonen en de sneeuw glinsterde als zout van sterren. Fons legde zijn hand tegen het glas. "Dankjewel," fluisterde hij tegen de lichtjes. Ze knipperden alsof ze terugknikten.
De kamer was nu echt schoon. Geen kruimel meer op de vloer. Geen melkplekje op de tafel. Alles stond netjes op zijn plek. De eiken tafel stond sterk en vredig, met het briefje onder zijn poot als een klein geheim. De familie kroop onder de dekens. Fons kroop onder het kleine kussen op het nachtkastje. Hij luisterde naar het zachte ademhalen van de familie en naar het knisperen van het haardvuur. Zijn hart voelde warm als een lampje.
Die nacht droomde Fons van lichtjes die samen dansten met sneeuwvlokjes, van koekjes die nooit opraakten, en van handjes die altijd klaarstonden om te helpen. Hij wist dat hij, klein en ondeugend, iets goeds had gedaan. Hij had mensen laten lachen, hij had geholpen, en hij had geleerd dat samen opruimen en delen het mooiste was.
De volgende ochtend was de kamer nog steeds schoon en de tafel nog steeds vol licht. Het briefje zat daar, veilig en zacht, als een stille wens. Fons kroop uit zijn warme hoekje en dacht aan nieuwe kleine plannetjes. Maar nu wist hij dat plagen leuk was, maar delen en samen oplossen nog mooier waren. Hij schoof zijn muts iets schever, wreef in zijn ogen en liep naar de deur. Buiten wachtten de lichtjes. Het trottoir glinsterde als altijd.
Fons nam een laatste blik naar binnen. De familie Van Loon zwaaide. "Tot straks!" riepen ze. Fons zwaaide terug. Hij voelde zich een beetje groter. Hij voelde zich geliefd. En terwijl hij over het glinsterende trottoir liep, onder de kerstlichtjes, glimlachte hij. De heldere nacht omhelsde hem, en in zijn zak zat nog een klein plukje koekjeskruim. Zijn briefje was geplakt. De kamer was schoon. En in zijn hart brandde een warm lampje van samen-maak-je-het-mooi.
